« فقط معین؛ تا اطلاع ثانوی! | Main | گفتگوی بیلی و من با من! »

نینوچکا

انتشارات نیلا همان‌طور که وعده داده بود انتشار فیلم‌‌نامه‌های بیلی وایلدر را ادامه می‌دهد و بعد از آپارتمان و بعضی‌ها داغشو دوست دارن که سال گذشته منتشر شد، امسال چهار فیلم‌نامه‌ی نینوچکا، تعطیلی از دست رفته، زندگی خصوصی شرلوک هلمز و غرامت مضاعف را به‌تدریج منتشر خواهد کرد که از این میان فیلم‌‌نامه‌ی نینوچکا هفته‌ی گذشته منتشر و پخش شد.

اگر مثل من عاشق بیلی وایلدر(2002ـ1906) باشید و هر دو فیلم‌‌نامه‌ی قبلی وایلدر، یعنی آپارتمان و بعضی‌ها داغشو دوست دارن را خوانده باشید و آن‌چنان غرق لذت شده باشید که تا مدت‌ها طعم خوشش همراهتان بوده باشد، طبیعی است که همان روز اول پخش کتاب در کتاب‌فروشی‌ها، آن را تهیه می‌کنید و بلافاصله پس از این‌که به منزل می‌رسید می‌نشینید و از ابتدا تا انتهای آن را یک‌نفس می‌خوانید!
برای من خواندن فیلم‌نامه‌های بیلی وایلدر بیش از دیدن خود فیلم‌ها لذت‌بخش و البته آموزنده است. مثلن نمی‌توانم انکار کنم که خواندن فیلم‌نامه‌ها‌ی آپارتمان و بعضی‌ها... به‌مراتب بیش‌تر از دیدن خود فیلم‌ها برایم لذت‌بخش بوده است و هر چند بعضی‌ها داغشو دوست دارن از فیلم‌هایی است که معمولن هر دو، سه ماه یک‌بار برای چندمین‌مرتبه آن را نگاه می‌کنم، اما باز هم لذت دیدن فیلم با خاطره‌ای که از خواندن فیلم‌نامه‌اش در یادم مانده قابل قیاس نیست.
نینوچکا، بر خلاف دو فیلم‌نامه‌ی منتشر شده‌ی قبلی توسط خود وایلدر کارگردانی نشده و وایلدر تنها به عنوان یکی از سه فیلم‌نامه‌نویس آن بوده است، اما به‌وضوح می‌توان رد پای وایلدر و آن شوخی‌ها و صحنه‌های نابش را در جای‌جای فیلم‌نامه مشاهده کرد.
نینوچکا را بیلی وایلدر، چارلز براکت و والتر رایش به‌نگارش درآورده‌اند و شهرام زرگر، هم‌چون ترجمه‌ای که از فیلم‌نامه‌ی بعضی‌ها... انجام داده در ترجمه‌ی نینوچکا هم نهایت ظرافت و دقت را به‌کار برده و انصافن ترجمه‌ی بی‌نقص یا حداقل کم‌نقصی ارائه کرده است.
تم کلی فیلم‌نامه‌ی نینوچکا عشق است. سه مرد روس به نام‌های آیرانف، بولیانف و کوپالسکی برای فروش مقداری جواهر سلطنتی به سود دولت شوروی به پاریس آمده‌اند، اما دوشس سوانا اشراف‌زاده‌ی رانده شده از مسکو و مالک سابق آن جواهرات از واقعه با خبر می‌شود و تصمیم می‌گیرد با کمک دوست‌ و وکیلش یعنی کنت لئون دالگو ادعایی علیه آن‌ها مطرح کند و جواهرات را به‌دست آورد. به‌خصوص این‌که این روزها کفگیرش به ته دیگ خورده و حتی حاضر شده برای پول با چاپ خاطراتش به قول خود زندگی خصوصیش را در معرض فضولی دو میلیون نفر قرار دهد!
لئون از سادگی سه فرستاده سوء استفاده می‌کند و آن‌ها را فریب می‌دهد که تلگرافی به مسکو بفرستند و درخواست کنند برای پایان قائله، جواهرات با دوشس نصف شود! اما طی یک تلگراف به آن‌ها اطلاع داده می‌شود که از مسئولیتشان عزل شده‌اند و فرستاده‌ی ویژه‌ای برای رسیدگی به این امر در راه پاریس است و این فرستاده‌ی ویژه کسی نیست جز نینوچکا!
نینوچکا به پاریس می‌آید و با جدیت هر چه تمام در پی ختم قائله به نفع دولت شوروی است، اما به‌طور اتفاقی با لئون آشنا می‌شود و بدون این‌که همدیگر را بشناسند پاریس را با هم می‌چرخند و بعد به منزل لئون می‌روند، اما در آن‌جا ماجرا مشخص می‌شود و نینوچکا بعد از این‌که می‌فهمد باید در دادگاه در مقابل لئون بایستد و حقشان را از او بگیرد، او را ترک می‌کند؛ اما اتفاقی که باید، افتاده است و لئون عاشق نینوچکا شده! و به مرور نینوچکا نیز به لئون علاقه‌مند شده است(یاد آور عشق سی.سی. باکستر به فرن کیوبلیک در فیلم آپارتمان!).
حال نینوچکا رقیب عشقی دوشس شده و دوشس حاضر می‌شود در قبال بازگشتن نینوچکا به روسیه از ادعای مالکیت جواهرات بگذرد! و بالاخره پس از بازگشت نینوچکا به روسیه، طی یک سلسه ماجرا، لئون نینوچکا را به قسطنطنیه می‌کشاند و در آن‌جا به او می‌رسد!
من به علت علاقه‌ی مفرطم به وایلدر نمی‌توانم قاضی مناسبی برای نوشته‌ها(یا فیلم‌هایش) باشم، اما به گمانم کسی پیدا نشود که بتواند از خواندن فیلم‌نامه‌های وایلدر لذت نبرد!
فیلم نینوچکا، محصول 1939 مترو گلدن مایر و ارنست لوبیچ آن را کارگردانی کرده است.